Meta BlogNote

Het state of the art festival Ars Electronica in Linz staat dit jaar in het teken van Hybrid: Living in paradox. Tis een boel poeha, hoor, dat Ars Electronica.

Toppie toppie, en 'astounding' is al wat de klok slaat:

More than 450 top-name artists, scientists and theoreticians from 26 countries convened September 1-6, 2005 with festivalgoers from around the world at exhibitions, performances and keynote addresses that presented the latest astounding developments in the cyberarts and the innovative technologies that go along with them.

Maar dat is natuurlijk ook een beetje de kift van mij, omdat ik er niet heen kon.
Ik heb gisteren wel de stream gezien van de lezing van Derrick de Kerckhove met de titel: McLuhan still dead? 25 years later. Een sessie van twee-en-een-half uur! (Ik ging wel koken voor mijn woongroep en eten tussendoor, geen probleem, want ik had een stream capture programma meedraaien. Het zal ook nog wel gearchiveerd worden op de site van AE, maar ik wou 'm nu al hebben, omdat ik deze maand aan het worstelen ben met een hoofdstuk dat als werkidee heeft: The medium is the message is the metaphor.)
De Kerckhove vind ik in zijn boeken (o.a. The skin of culture een nogal hysterische McLuhanadept, maar zijn verhaal, plus niet te veregeten de vele ingelaste oude video's van McLuhan zelf was echt prachtig. De Kerckhove kan het goed brengen. McLuhan is echt leuk, niet alleen een excentriek geestig orakel, maar ook veel minder techno-utopisch en veel kritischer dan hij vaak wordt voorgesteld.

Ik veerde vooral op bij een slide met een uitspraak van McLuhan dat tools niet zozeer als devices ter bewerking of reproductie moeten worden opgevat, maar als machines die zelf iets kunnen produceren. Of zoiets, misschien heb ik het in mijn lezing en omschrijving al helemaal naar mijn eigen punt toe vertaald. Mijn onderzoek naar Internet-metaforen blijkt namelijk voortdurend te draaien om de drieslag: tools (gereedschap om de omgeving te bewerken of te repoduceren, losse dingen, objecten), mirrors (de tools worden een vanzelfsprekend verlengstuk van de mens, gaan erbij horen, reflecteren de mens als subject, veranderen de mens als subject), en coding machines (productieve samenstellingen van tools, mirrors en code, die nieuwe materialiteiten en symbolen kunnen genereren). Afijn, zoiets. Uitwerking moet volgen…

Volgens DeKerckhove is McLuhan het laatste jaar aan een comeback bezig, maar volgens mij was hij al terug vanaf 1995, toen het tijdschrift Wired hem tot schutspatroon uitriep, onder aanroeping van het volgende citaat van McLuhan:

The medium, or process, of our time – electric technology – is reshaping and restructuring patterns of social interdependence and every aspect of our personal life. It is forcing us to reconsider and re-evaluate practically every thought, every action, and every institution formerly taken for granted. Everything is changing – you, your family, your neighborhood, your education, your job, your government, your relation to "the others". And they're changing dramatically

Hoewel hij een beetje over the top is, was ik wel altijd ge?ntrigeerd door McLuhan. Mijn oorspronkelijke onderzoeksvoorstel (uit 2002, allang verlaten wegens typische beginnersfout van minstens 3 proefschriften in eentje proberen te proppen) was zelfs geheel georganiseerd rond de drie sterkste metaforen die McLuhan de wereld inslingerde: 'the medium is the message', 'the global village', en 'angels of light'.

Nog even over de AE in Linz.
Ik ben er ??n keer geweest, twee jaar terug, met collega's Imar en Mirko, toen het ging over Code: The language of our time. Veel lol en heftige discussies – dat hebben wij altijd – maar die hele AE vonden we maar een rare bobo-bedoening. We wisten vooral niet wat we moesten denken van het megalomane project van Pierre L?vy. Die denkt echt de complete collective inteligence van het Internet in een soort driedimensionele database te kunnen stoppen, en heeft daar miljoenen voor gekregen…
De eminence grise Friedrich Kittler vonden wij nog het intelligentst. Ik heb verder erg genoten van Florian Cramers presentatie die slechts met de Unix-command line werkte – een kale tekst interface dus, dat is nog eens wat anders dan multimediale PowerPoints, maar minstens zo effectief. Mooi voorbeeld van hoe vorm en inhoud elkaar kunnen en moeten versterken.